Landbouwforum

Deze winter nam ik als landbouwer namens Bioforum deel aan een discussieforum over de sector akkerbouw, deel van een oefening om een Vlaamse landbouwvisie te vormen.

Initieel voelde ik mij niet zo betrokken en had ik mijn twijfels bij de methodiek . Maar ik bereidde me voor en maakte mijn puntjes die op post-its zouden passen. Ik raakte op dreef en was uiteindelijk best tevreden van een waslijstje van, zo merkte ik, mijn zorgen en gerieven bij de staat en ontwikkeling van de landbouw. Ik zet ze onderaan deze tekst als aandenken voor mezelf, het is wat ik op dat moment in 2025 dacht. Maar ik schrijf dit hier neer voor iets anders.

Volgende dinsdag neem ik deel aan het vervolg, een 'landbouwforum' waar de ervaringen vanuit de discussies van de deelsectoren samenkomen. Het voorgestelde programma is, euh, opmerkelijk en in staat mij rusteloos genoeg te maken dat ik hier op een vrijdagavond in maart en ondanks een druk voorjaar in het verschiet, gedachten zit samen te rapen.

George Monbiot schreef in 2023 dit lezenswaardige stuk over onze voedselvoorziening als complex systeem en de zichtbare symptomen dat dat systeem zijn weerbaarheid verliest.

The Hunger Gap

A gulf in public understanding prevents us from seeing how and why our food supply is at risk.

Ongeveer toen kocht ik ' Denken in systemen ' van Donella Meadows maar ik moet het nog steeds lezen, shame on me.

Dit is een recent bericht over Big Tech die met AI de landbouw willen 'oplossen' door er een one-size-fits-all-versie van te maken, met recepten die altijd en overal werken, op maat van the companies that be. Een oud patroon met nieuwe technologie.

Tech firms and AI farming tools ‘playing with the food system’, warns thinktank

Google, Microsoft and Amazon among companies using algorithms and AI to influence what crops are grown and how, say critics

Een persoonlijk hoog WTF-gehalte bij deze. De 'big four' of 'ABCD'-bedrijven hebben meer geld gemoeid met het hedgen van schulden van kleine boeren dan met hun handel in 70 à 90% van de voedselvoorziening.

Facts & figures bij wat deze bedrijven zijn en doen.

Who Owns Our Food?

The agricultural commodity giants few of us know

Nog enkele artikels en oh god, nog meer te lezen boeken. Er is een rode draad.

Fevia wil ombudsman voor handelsrelaties binnen agrovoedingsketen

De Belgische voedingsindustrie stelt vast dat haar positie in de voedingsketen steeds meer onder druk komt te staan. De groeiende macht van supermarktketens en buitenlandse aankoopallianties zorgt voor onevenwichtige handelsrelaties, zegt sectorfederatie Fevia. Die pleit daarom voor strengere wetgeving tegen oneerlijke handelspraktijken en de invoering van een laagdrempelig meldpunt, naar buitenlands voorbeeld.

Duitsland onderzoekt monopolievorming bij supermarkten

De Duitse mededingingsautoriteit onderzoekt monopolievorming in de supermarktsector. De vier grote ketens Edeka, Rewe, Aldi en de Schwarz-groep (Lidl, Kaufland) controleren meer dan 85 procent van de markt. De Duitse ngo Rebalance Now stelt dat de dominantie en bijkomende onderhandelingsmacht van de supermarkten lang werd geaccepteerd omdat men hoopte dat dit zou leiden tot lagere consumentenprijzen. Volgens hen werd er weinig aandacht besteed aan de problemen voor producenten, werknemers en het milieu.

It’s About Power, Not Prices

Jennifer Clapp on how decades of antitrust policy missed the real dangers of Big Ag consolidation & encouraged industrial agriculture’s lock-ins

Marktwerking, oligopolie en monopolie.

Too big to fail.

Private baten, publieke kosten.

Wie heeft skin in the game ?

Dinsdag zal het ongetwijfeld over 'voedselzekerheid' en landbouw als 'strategische sector' gaan. En iedereen zal er zijn eigen puntjes aan vastknopen. Ik zal met het bovenstaande in gedachten zitten.

Net zoals toen ik moest nadenken over een SWOT-analyse over de Vlaamse akkerbouw, moet ik vaststellen dat het mij toch nauw aan het hart ligt.

post scriptum 31/mrt

Ik gooi deze podcast er bij, sluit goed aan.

Tim benadert de kwestie vanuit originele hoek, direct en onverbloemd.

Enkele notities, onvolledig. (canvas-functie van Leaflet getest)